Sociale woonwijk Bommelbilk te Poperinge
bouwen van 18 sociale huurappartementen en 7 sociale koopwoningen

opdrachtgever SHM De Mandel
ontwerpteam TV Sileghem & Partners + urbain architectencollectief
fase tweede fase beperkte offerteaanvraag - niet weerhouden
datum 2014

Koopwoningen
In de eerste fase van de architectuurwedstrijd werd een voorstel uitgewerkt dat afweek van de structuurschets opgesteld door Volt architecten. In deze fase wordt de structuurschets gerespecteerd door de koopwoningen terug naar achter te schuiven, waardoor zuidgeoriënteerde tuinen ontstaan en woonerf en tuin ruimtelijk kunnen samenwerken.

Er werden diverse plannen onderzocht. Er is gezocht naar een compact plan waarbij zit- en leefruimte maximaal genieten van de tuin. De koopwoningen zijn voorzien van een carport (met plaats voor auto, fietsen en afval) aan de voorzijde. Tussen de koopwoningen zorgen hagen voor de privacy in de tuin. De boomkruinen in het woonerf verhinderen inkijk vanuit de huurwoningen. Tussen het woonerf en de voortuin zorgt een lage haag ervoor dat het woonerf een verlengstuk wordt van de private tuin.

De doorsteek vanaf de speelstraat/garagestraat die in eerste fase werd voorgesteld, blijft behouden. De doorsteek levert ruimtelijk een belangrijke meerwaarde op en zorgt voor een duidelijke relatie tussen de speelstraat en het woonerf, wat het functioneren van de garagestraat als speelstraat ten goede zal komen. Door de doorsteek ontstaan er 2 bijkomende zijgevels. Door het compacte plan is de geveloppervlakte beperkt. In de 4 zijgevels (2 per groep van 4 woningen) kunnen er bijkomende lichten en zichten worden voorzien.

Garagestraat
In de garagestraat worden 18 garageboxen voorzien voor de huurappartementen. Aan de garageboxen worden 2 bergplaatsen voor fietsen toegevoegd. Deze bergplaatsen kunnen door de huurappartementen worden gebruikt. Door de bergplaatsen voor fietsen ook in de garagestraat te voorzien wordt de relatie tussen garagestraat en de huurwoningen versterkt.

Huurappartementen
Er wordt gekozen voor een opsplitsing in twee delen. Hierdoor wordt de gevelpartij onderbroken en ontstaat een doorzicht en relatie naar het achterliggende landschap rond de Bommelaersbeek.

Onderaan werden 6 gelijkvloerse woningen ingericht waarbij de leefruimte aan de zuidzijde, nl. aan de zijde van de Bommelaersbeek werd voorzien. Bovenaan werden 12 duplexwoningen ingetekend. Door de keuze voor duplexwoningen dient er geen lift te worden (normering inzake toegankelijkheid). De duplexwoningen hebben een keuken aan de zijde van het woonerf; salon en eetruimte situeren zich aan de zijde van de Bommerlaersbeek.

Alle woningen hebben een geïndividualiseerde toegang vanop het woonerf. De toegangen tot de duplexwoningen zijn gegroepeerd per twee via een stijlvolle én markante trappenpartij.
Het bordes dat toegang geeft tot de duplexwoningen vormt bovendien een luifel voor een overdekt binnenkomen in de gelijkvloerse appartementen.

Beeldkwaliteit - Materialisatie
Er wordt gestreefd naar eenheid en coherentie in architectuur, doch met aandacht voor subtiele differentiatie en individualisatie.

Het volume van de garageboxen vormt één geheel met de onderzijde van de koopwoningen door de keuze voor een sokkel in beton (prefab). De garagepoorten worden geïntegreerd in een gevel met houten beplanking. De structuur en ritmering van de houten beplanking kan verder gezet worden in de betonnen sokkel, door te werken met een plankenbekisting. Het beton kan gepigmenteerd worden. Boven de betonnen sokkel wordt gekozen voor baksteen metselwerk in een zachte kleur. Door de keuze voor een dakenlandschap ontstaat een zekere geleding en herkenbaarheid van de individuele woning. De luifels van de carports begeleiden de toegang tot de woningen.

Ook bij de huurwoningen wordt gekozen voor een sokkel met bovenliggend metselwerk, dit met een knipoog naar het volume van de koopwoningen. Ook het dakenlandschap refereert aan de daken van de koopwoningen. Dit alles met als doel coherentie, geleding en subtiele individualisatie.
De trappenpartijen zorgen voor een bijkomende leesbaarheid. Ze worden zo ontworpen dat zij geborgenheid en identiteit geven aan de bewoners/bezoekers van telkens zowel de 2 duplexwoningen als de gelijkvloerse woning.

Met het dakenlandschap wordt gestreefd naar een zekere kleinschaligheid en wordt aansluiting gezocht bij de vele vrijstaande woningen met zadeldak in de omgeving.

In een snede over het woonerf zien we het dakenlandschap van de koopwoningen en dat van de huurwoningen, ter hoogte van de eerste verdieping een boomkruinenmassief.
Dit laatste vormt het decorum voor de bewoners van de duplexwoningen, wanneer zij op het trapbordes voor de woning komen. Beneden aan de trap komen de bewoners onder de boomkruinen en hebben ze een weids zicht over het woonerf.

Inrichting woonerf – speelstraat
Om de garagestraat alle kansen te bieden om zich tot speelstraat te ontwikkelen, wordt voorgesteld om geen doorgaand verkeer toe te laten. Ter hoogte van de doorsteek kan er door het knippen van de garagestraat met paaltjes, een permanente speelzone worden voorzien.